Cukrzyca – kompendium wiedzy

Cukrzyca zyskała miano choroby cywilizacyjnej, gdyż choruje na nią coraz większa liczba osób. Do tego grona zaliczają się także nastolatki oraz dzieci. Jest to schorzenie przewlekłe, u którego podstaw leży zaburzenie wydzielania insuliny. Insulina jest hormonem produkowanym przez trzustkę i odpowiada za regulowanie poziomu cukru we krwi. Zbyt mała ilość insuliny w organizmie, może doprowadzać do powstawania zaburzeń w zakresie wykorzystania glukozy przez komórki, co z kolei powoduje zwiększenie stężenia glukozy we krwi i wydalanie jej wraz z moczem. Należy pamiętać o tym, że nieleczona cukrzyca może wiązać się z zagrożeniem dla naszego zdrowia. Warto więc wiedzieć w jaki sposób rozpoznać objawy, które mogą świadczyć o tej chorobie. Ważna jest także właściwa diagnostyka pod okiem wykwalifikowanego lekarza. W takiej sytuacji sprawdzi się diabetolog, który świadczy swoje usługi na terenie ośrodka zdrowia Medea Mazańcowice.

Przyczyny cukrzycy

Swoją rolę w powstawaniu cukrzycy odgrywają między innymi czynniki genetyczne oraz środowiskowe. Cukrzyca typu I wywołana jest utratą wysepek trzustkowych. W wielu przypadkach dochodzi do tego w wyniku autoagresji układu odpornościowego. Można więc uznać, że jest to choroba autoimmunologiczna. W organizmie tworzą się przeciwciała, które skierowane są przeciw fragmentom trzustki odpowiedzialnym za produkcję insuliny. W rezultacie dochodzi do sytuacji, w której nie można wyrównać powstającego nadmiaru glukozy we krwi. Cukrzyca typu I zwykle pojawia się u dzieci i młodzieży.

Cukrzyca typu drugiego jest chorobą nabytą. Może ona wynikać z insulinooporności komórek i tkanek lub też być skutkiem zbyt małego wytwarzania insuliny przez trzustkę. Ponadto w przeciwieństwie do cukrzycy typu pierwszego, ten rodzaj silniej związany jest z dziedziczeniem. Cukrzyca typu II bywa często konsekwencją prowadzonego trybu życia. Dochodzi do niej między innymi z powodu otyłości lub niewielkiej aktywności fizycznej. Chorobę mogą wywoływać także niektóre leki lub inne schorzenia, takie jak choroby trzustki lub zaburzenia hormonalne. Dodatkowo do czynników, które zwiększają ryzyko zachorowania można zaliczyć również takie elementy jak:

• stres,
• nieprawidłową dietę,
• zbyt małą ilość snu,
• stany zapalne,
• zespół Cushinga.

Jednocześnie bardziej narażone na cukrzycę typu II są kobiety. Ryzyko rośnie u obu płci wraz z wiekiem.

Objawy cukrzycy

Najczęściej diagnozowana jest cukrzyca typu drugiego. Jej dominującym objawem jest przekraczające dopuszczalną normę stężenie glukozy we krwi. Towarzyszy temu odporność na działanie insuliny. Pomimo tego, iż organizm produkuje jej dużo, tkanki posiadają obniżoną odporność na jej działanie. Taki stan określany jest mianem insulinooporności. W celu wczesnego wykrycia choroby ważnym elementem staje się wykonywanie badań diagnostycznych. Niestety w dalszym ciągu pacjenci bardzo rzadko przestrzegają takich zaleceń. W rezultacie choroba wykrywana jest często na bardzo zaawansowanym etapie. Warto więc pamiętać o tym, by nie zwlekać z podjęciem decyzji o przeprowadzeniu badań. Można to zrobić między innymi w placówce, którą jest ośrodek zdrowia Medea Mazańcowice. Diabetolog przeprowadzi kompleksową diagnostykę oraz wdroży leczenie cukrzycy typu 1 i 2, cukrzycy wtórnej, cukrzycy ciążowej oraz insulinooporności.

Jakie objawy powinny skłonić do umówienia wizyty u specjalisty? Często pojawia się odczucie suchości w ustach, a więc również wzmożone pragnienie. Chory odczuwa potrzebę nawadniania się także w nocy. Niektóre osoby mogą wypić nawet osiem litrów wody w ciągu dnia, co jednak nie niweluje wrażenia suchości. Organizm w ten sposób próbuje pozbyć się nadmiaru glukozy. Jej wysoki poziom może przejawiać się także uczuciem ciągłego zmęczenia i sennością. Negatywne objawy nasilają się głównie po spożyciu posiłku. Osoby z tą przypadłością nabierają także większej masy ciała. Wysokie stężenie insuliny skutkuje bowiem zwiększaniem się apetytu i pobudzaniem organizmu do odkładania tkanki tłuszczowej. Cukrzyca ma także zły wpływ na funkcjonowanie układu odpornościowego. Sprzyja to rozwojowi różnego rodzaju infekcji bakteryjnych i wirusowych.

Niestety cukrzyca typu II przez wiele lat może pozostać niezauważona, gdyż jej objawy przez dużą część osób odbierane są jako efekt przepracowania lub przemęczenia i po prostu bagatelizowane.

Specyficznymi objawami cechuje się także cukrzyca typu I. Należą do nich między innymi:

• sucha i szorstka skóra, która jest efektem odwodnienia organizmu,
• rozdrażnienie,
• osłabienie i senność,
• spadek aktywności,
• spadek masy ciała pomimo dużego apetytu,
• nasilone pragnienie,
• nieprzyjemny zapach z ust.

Jednocześnie w tym przypadku pojawia się także wysoki poziom cukru we krwi, niezależnie od tego w jakiej porze dokonuje się badania. Jeśli przekracza on 200 mg% to wystarczający powód, by postawić taką diagnozę.

Cukrzyca ciążowa

Oprócz cukrzycy typu I i II, istnieje również cukrzyca ciążowa. Niestety brak podjęcia stosownego leczenia może być groźny w skutkach zarówno dla matki, jak i dziecka. Ten rodzaj cukrzycy wynika z nietolerancji węglowodanów, co w konsekwencji powoduje zwiększenie stężenia glukozy we krwi w czasie trwania ciąży. Z problemem najczęściej borykają się kobiety, które przed ciążą nie miały podwyższonego poziomu cukru we krwi. Wina leży tutaj po stronie zaburzeń gospodarki hormonalnej. Za przypadłość odpowiada także wiek powyżej 35-tego roku życia, urodzenie więcej niż dwójki dzieci lub też dziecka z wadą rozwojową, a także zgon wewnątrzmaciczny. To również schorzenie kobiet z dużą nadwagą.

Cukrzycy ciążowej pojawiającej się z przyczyn genetycznych naturalnie nie da się wyeliminować. Osoby znajdujące się w grupie ryzyka powinny jednak odpowiednio o siebie zadbać. Należy zatem prowadzić zdrowy tryb życia, zbilansować swoją dietę oraz pamiętać o odpowiedniej dawce aktywności fizycznej.

Cukrzyca dieta i leczenie

Przestrzeganie diety jest bardzo ważne przy problemach z cukrzycą.

W leczeniu cukrzycy rolę odgrywa zarówno normowanie poziomu cukru we krwi, jak i zapobieganie powstawaniu powikłań. W przypadku cukrzycy typu I podstawą jest insulina. Istotnym elementem jest także samokontrola pacjenta, która polega na regularnym mierzeniu poziomu cukru we krwi i przyjmowaniu insuliny. Oczywiście wskazane jest też zadbanie o odpowiednią dawkę ruchu i zrównoważoną dietę.

W przypadku cukrzycy typu II proces leczenia musi być wielotorowy. Żeby w zadowalającym stopniu móc zapanować nad glikemią, należy dokonać zmiany stylu swojego życia. Chodzi zarówno o zmianę diety, jak i rozpoczęcie uprawiania aktywności fizycznej, dostosowanej do indywidualnych możliwości każdego pacjenta. Stosowane są również leki zmniejszające insulinooporność.

Trzeba pamiętać o tym, że proces leczenia tej choroby odgrywa bardzo istotną rolę. Brak przedsięwzięcia odpowiednich kroków niesie ze sobą ryzyko powikłań. Pojawić może się między innymi kwasica ketonowa lub mleczanowa, hipoglikemia oraz hiperglikemia. Jeśli nie zareaguje się w odpowiednim momencie, może dojść do wystąpienia powikłań przewlekłych, uszkodzenia wzroku, nerwów, choroby nerek, serca, stopy cukrzycowej lub udaru mózgu.

Ważnym elementem jest więc pozostawanie pod stałą opieką specjalisty. O pacjentów najlepiej zadba diabetolog. Zajmuje się on leczeniem cukrzycy i jej powikłań. Ścisła współpraca z lekarzem pozwala na uniknięcie groźnych konsekwencji związanych z chorobą oraz znaczną poprawę komfortu życia chorego. Doskonałym wyborem jest ośrodek zdrowia Medea Mazańcowice, gdzie uzyskać można doskonałą opiekę najlepszych fachowców. Gabinet daje możliwość wykonania specjalistycznych badań laboratoryjnych. Każdy pacjent może liczyć na indywidualne podejście i wsparcie. Personel posiada wiedzę i doświadczenie zawodowe, które pozwala na realizację usług na najwyższym poziomie.